Tannine proeven: de structuur van rode wijn

Heb je weleens een rode wijn gedronken die je mond droog en stroef maakte, alsof je op een ongezoete theezak kauwde? Dan maakte je kennis met tannine. Deze stof is een van de belangrijkste bouwstenen van rode wijn en bepaalt voor een groot deel de structuur, het bewaarpotentieel en het karakter. In dit artikel leer je tannine herkennen, beoordelen en waarderen.

Wat is tannine precies?

Tannine is een natuurlijke stof die voorkomt in de schil, de pitten en de steeltjes van de druif, en daarnaast in eikenhouten vaten. Het is geen smaak maar een tactiele gewaarwording: je voelt het eerder dan dat je het proeft. Die samentrekkende, droge sensatie in je mond, vooral op het tandvlees en de wangen, is het werk van tannine.

Hoe proef je tannine?

Neem een slok rode wijn en let op het mondgevoel nadat je hebt doorgeslikt. Tannine maakt deel uit van de structuur, naast zuren en body. Beoordeel twee zaken:

• Hoeveelheid: zacht en mild, of stevig en grippy?
• Kwaliteit: fijn en fluweelachtig, of ruw en groen?

Doe dit binnen je vaste routine van kijken, ruiken en proeven, zodat je tannine los van geur en smaak beoordeelt.

Waar komt het verschil vandaan?

Het druivenras

Sommige rassen zijn van nature tanninerijk, zoals Cabernet Sauvignon, Nebbiolo en Tannat. Andere, zoals Pinot Noir, zijn juist subtiel. Het ras en het terroir bepalen samen de basis.

Vinificatie en hout

Hoe langer de schillen meeweken tijdens de gisting, hoe meer tannine in de wijn trekt. Ook rijping op eikenhout voegt tannine toe en maakt die geleidelijk ronder.

Tannine en bewaring

Tannine werkt als een natuurlijk conserveermiddel. Wijnen met stevige tannine kunnen vaak jaren rijpen, waarbij de ruwe kantjes verdwijnen en de structuur fluweliger wordt. Daarom proeft een jonge, tanninerijke wijn soms wat stug, terwijl dezelfde wijn na tien jaar harmonieus is.

Praktische tips

• Serveer tanninerijke wijn niet te koud; lees waarom in serveertemperatuur.
• Combineer stevige tannine met vet en eiwit; ons artikel over wijn-spijscombinaties legt uit waarom een biefstuk zo goed werkt.
• Laat jonge wijn even luchten zodat de tannine zachter wordt.

Tannine als kwaliteitsindicator

Goede tannine is in balans met fruit en zuren. Te veel groene, harde tannine wijst op onrijpe druiven of slordige vinificatie. Fijne, rijpe tannine geeft een wijn juist ruggengraat en elegantie, een eigenschap die examinatoren hoog waarderen.

Wil je structuur in wijn feilloos leren beoordelen? Volg de online SVH Wijnverkenner-cursus van de Kasteelhoeve Academy en train je gehemelte in je eigen tempo.